De zin en onzin
van voedselcombinaties

 

 

 

 

 

Geschreven door
Annick


15 mei 2018 | Research


Deel deze blog

 

W

el eens gehoord dat je fruit beter niet bij een maaltijd kunt eten? Dat je eiwitten en koolhydraten beter niet kunt combineren in dezelfde maaltijd? Of dat een glas melk toch niet zo’n goed idee is bij je lunch? In dit artikel duiken we in de theorie achter voedselcombinaties.

 

WAT IS HET IDEE ACHTER VOEDSELCOMBINATIES?

Er zijn verschillende stromingen die aangeven dat verkeerde voedselcombinaties kunnen leiden tot verteringsproblemen, het ophopen van toxines in je lijf en andere lichamelijke klachten zoals lastig afslanken. Het principe van voedselcombinaties vindt zijn oorsprong in de Ayurveda, de oude geneeskunst uit India.

 

Wat betreft voedselcombinaties wordt bijvoorbeeld geadviseerd:

1. Eet fruit alleen op nuchtere maag
2. Combineer koolhydraten nooit met eiwitten
3. Combineer nooit verschillende bronnen van eiwitten in een maaltijd
4. Neem zuivelproducten, met name melk, alleen op een nuchtere maag

 

Voedselcombinaties: neem geen verschillende soorten eiwit in één maaltijd.

 

WAT IS DE THEORIE ACHTER DEZE VOEDSELCOMBINATIES?

Enerzijds wordt er gedacht dat het ene voedingsmiddel langer duurt om te verteren dan het andere. Voedsel wordt afgebroken door enzymen. Enzymen kun je zien als ‘Pacmannetjes’ die de verbindingen tussen de moleculen in je voeding knippen. Zo kan je voedsel goed verteert worden.

 

Wanneer je de verkeerde voedselcombinaties maakt, waarbij je een snel verterend voedingsmiddel combineert met een langzaam verterend voedingsmiddel, dan zou er een ‘opstopping’ ontstaan. Deze opstopping zou tot fermentatie (gisting/rotting) in je darmen, verteringsproblemen en gezondheidsklachten kunnen leiden.

 

Anderzijds wordt er aangegeven dat verschillende voedingsmiddelen ook verschillende soorten enzymen nodig hebben om het voedingsmiddel af te breken. Enzymen hebben elk een bepaalde pH-waarde (zuurtegraad) nodig om werkzaam te kunnen zijn.


Het idee is, wanneer je een voedselcombinatie maakt waarbij twee voedingsmiddelen elk een verschillende pH-waarde nodig hebben voor een juiste vertering, dat het lichaam hier niet op hetzelfde moment in kan voorzien. Dat kan dan weer zorgen voor verterings- en gezondheidsklachten.

 

Verschillende voedingsstoffen hebben verschillende pH-waarden.

 

WAT ZEGT DE WESTERSE WETENSCHAP?

Helaas zijn er maar weinig studies die onderzoek hebben gedaan naar de werking van voedselcombinaties.

 

VOEDSELCOMBINATIES EN ENZYMEN

De theorie dat verkeerde voedselcombinaties leiden tot onvoldoende enzymwerking lijkt niet direct op te gaan. In je spijsverteringstelsel worden op verschillende plekken enzymen vrijgegeven die nodig zijn om de maaltijd af te breken. Dit begint al in de mond.

 

In je speeksel zitten enzymen die koolhydraten afbreken. Wanneer de voedselbrij verder gaat, komt deze in de maag en in je darmen ook weer in aanraking met spijsverteringsenzymen. Deze enzymen zorgen gezamenlijk voor de afbraak van zowel eiwitten, koolhydraten als vetten.


Bovendien zijn de meeste voedingsmiddelen in hun natuurlijke vorm van zichzelf al een combinatie van eiwitten, koolhydraten en vetten. Vlees is een eiwitbron, maar bevat bijna altijd ook vet. Granen zijn grotendeels koolhydraten, maar deze bevatten bijna altijd ook eiwitten. We zijn dus van nature gebouwd op het verteren van voedselcombinaties.

 

Veel voedingsmiddelen bevatten van nature al koolhydraten en vetten.

 

VOEDSELCOMBINATIES EN pH-WAARDEN

Het klopt dat verschillende soorten enzymen ook verschillende pH-waarden nodig hebben om goed te kunnen functioneren. In je spijsverteringsstelsel vinden we dan ook verschillende pH-waarden op verschillende plekken. De maag is bijzonder zuur, hier worden eiwitten grotendeels afgebroken. De dunne darm is weer basischer, hier vindt verdere vertering van eiwitten, koolhydraten en vetten weer plaats.

 

Het eten van bepaalde voedingsmiddelen kan tijdelijk de pH-waarden beïnvloeden, maar je lichaam heeft een streng mechanisme om de pH-waarden in balans te houden. Wanneer je een maaltijd eet en de pH-waarde in je maag gaat omhoog, dan zal je maag meer maagzuur produceren om de pH-waarde weer naar beneden te brengen.

 

Voedselcombinaties: in brood en groenten zitten vezels en koolhydraten. 

 

VOEDSELCOMBINATIES EN FERMENTATIE

Er lijkt ook geen bewijs voor te zijn wat betreft de theorie dat voedsel zou gaan ‘rotten’ wanneer je de verkeerde voedselcombinaties maakt.  De enige plek waar fermentatie in principe kan plaatsvinden in het spijsverteringstelsel is in het laatste stuk, de dikke darm. Dit heeft een functie.

 

In de dikke darm leven miljarden gunstige bacteriën die een essentiële rol spelen in je gezondheid. Bepaalde koolhydraten, zoals vezels, zijn een voedingsbodem voor deze goede bacteriën. De bacteriën maken hier tijdens de fermentatie gassen en bepaalde vetzuren van. Deze vetzuren werken ondersteunend in onder andere het verlagen van ontstekingsactiviteit, het reguleren van je bloedsuikerspiegel en het verlagen van het risico op darmkanker.

 

IS DE THEORIE OVER VOEDSELCOMBINATIES ONZIN?

Gezien het gebrek aan uitgebreid onderzoek naar voedselcombinaties kunnen we niet zeggen dat er niets van waar is.

 

In een salade zitten veel gezonde voedselcombinaties.

 

VERSCHIL IN BENADERING WESTERSE EN OOSTERSE GENEESKUNDE

De Westerse geneeskunde bekijkt alles ‘evidence based’ en zoekt naar specifieke oorzaken en verklaringen. Vanuit deze zienswijze wordt de theorie over voedselcombinaties niet als ‘bewezen’ gezien.

 

De Oosterse geneeskunde werkt anders, richt zich meer op het herstellen van de balans in het lichaam en bekijkt het lijf vanuit het geheel. Deze geneeskunst is de oudste ter aarde.

 

Vanuit het oogpunt van deze gezondheidsleer is het bijzonder belangrijk om rekening te houden met het combineren van de juiste voedingsmiddelen en slechte voedselcombinaties te vermijden. Om zo je gezondheid te ondersteunen, klachten te voorkomen en je energiek te voelen na je maaltijd.

 

In een gezond broodje zitten veel gezonde voedselcombinaties. 

 

VERANDERD WESTERS VOEDINGSPATROON – VAN PURE VOEDING NAAR GERAFFINEERD

Ons voedingspatroon is de laatste decennia ontzettend veranderd. Voedsel is steeds meer bewerkt waardoor de samenstelling van voedingsstoffen in ons eten ver verwijderd is van de tijd dat wij zijn ontstaan. De oertijd. We denken vrijwel zeker te weten dat mensen toen geen last hadden van spijsverteringsklachten als maagzuur en een opgeblazen buik. 

 

Idealiter werkt ons lichaam zoals boven beschreven en ondervinden we geen klachten. Maar het eten van bijvoorbeeld vele suikers en bewerkte koolhydraten kan wel degelijk een voedingsbodem zijn voor een overgroei van slechte bacteriën in de dikke darm.

Wat weer kan leiden tot opgeblazenheid en gezondheidsklachten. De consumptie van grote hoeveelheden (bewerkte) vleesproducten is ook zwaar voor het spijsverteringsstelsel.

 

Er worden door veel mensen structureel maagzuurremmers gebruikt. Wat leidt tot een verkeerde PH-waarde in de maag. Dit heeft tot effect tot eiwitten niet goed worden verteerd wat ook weer voor klachten kan zorgen en zelfs kan leiden tot voedselallergieën.

De vraag is maar waar de oorzaak ligt van de klachten die je ondervindt. Ligt dat echt bij de verkeerde voedselcombinaties of eerder bij de aard van wat je structureel eet?

 

WAT WIL IK ONTHOUDEN?

Wat voor de een werkt, werkt voor de ander niet. De ene persoon kan prima een typische Hollandse pot van aardappels, groente en vlees verdragen. Terwijl dit de ander heel zwaar valt en alle energie wegtrekt naar het spijsverteringskanaal.

Vanuit de Westerse wetenschap is nog geen goed bewijs gevonden voor de voordelen van bepaalde voedselcombinaties vermijden. Vele mensen geven wel aan er veel baat bij te hebben en dat het wel degelijk voor ze werkt.

 

Ieder lichaam is anders…

Wij denken dat het in ieder geval goed zou zijn om meer terug te gaan naar de basis, een natuurlijk voedingspatroon. Met veel groenten en fruit. Dan verstoor je je spijsverteringsstelsel zo min mogelijk.

 

ZIJN ER WEL BEWIJZEN VOOR ANDERE VOEDSELCOMBINATIES?

Jazeker, die zijn er! Sommige vitamines en mineralen verbeteren namelijk de opname van andere vitamines en mineralen. Maar andersom kunnen ze ook elkaars opname verstoren. Wil je hier meer over weten? Lees dan deel 2 van de zin en onzin van voedselcombinaties, dat volgende week online komt.

 


LEESTIJD


2 min