ORAC waarde van je voeding, waar staat dit voor en waarom is het belangrijk?

 

 

 

 

 

Geschreven door
Annick


4 februari 2020 | Detox


Deel deze blog

 

ORAC staat voor Oxygen Radical Absorbance Capacity. Het is een meetmiddel voor antioxidantwaarde: het geeft de totale antioxidantcapaciteit van een voedingsmiddel weer. Hoe hoger de ORAC waarde, hoe beter wordt gezegd. Klopt dit? En waarom zou een grote antioxidantcapaciteit goed zijn? Om dit beter te kunnen begrijpen wil je eerst weten wat een antioxidant eigenlijk precies is.

Wat zijn antioxidanten?

Antioxidanten zijn moleculen die een beschermende werking op ons lichaam hebben. Daarmee zijn ze erg belangrijk voor onze gezondheid. Hoe kom je aan antioxidanten?

  • Lichaamseigen productie
    Je lichaam produceert zelf bepaalde antioxidanten. De productie hiervan neemt af naarmate we ouder worden.

  • Eten en drinken
    Je voeding is een belangrijke bron van antioxidanten. Hoeveel je binnenkrijgt hangt sterk af van de voedingskeuzes die je maakt.  

 

Antioxidanten zijn essentieel voor het behouden van onze gezondheid en om vroegtijdige veroudering tegen te gaan. Antioxidanten zijn een verzamelnaam, er zijn vele verschillende en ze hebben elk hun eigen specifieke werking. Samen vormen ze een team om je lichaam te beschermen. Dit doen ze door overmatige activiteit van vrije radicalen tegen gaan.

Wat zijn vrije radicalen?

Vrije radicalen zijn agressieve moleculen. Ze worden vaak aangemerkt als ‘the bad guy’, maar je hebt vrije radicalen ook in bepaalde mate nodig. Ze zijn bijvoorbeeld ondersteunend in bepaalde processen van het immuunsysteem of bij het optimaliseren van sportresultaten. Hoe ontstaan vrije radicalen?

  • Tijdens normale stofwisselingsprocessen
    Vrije radicalen ontstaan als bijproducten van bijvoorbeeld je energieproductie en celdeling. Zie het als een soort afvalproducten.

  • Door leefstijlfactoren
    Naast dat vrije radicalen ontstaan tijdens normale lichaamsprocessen ontstaan ze ‘extra’ bij bijvoorbeeld veel stress, het eten van veel geraffineerde voeding, luchtvervuiling, veel alcoholconsumptie, straling, te weinig slaap, bestrijdingsmiddelen, roken en veel UV-straling.

 

Zoals bij de meeste dingen gaat het om een goed evenwicht. Vrije radicalen zijn nuttig, maar bij een teveel ontstaat er schade. Hoe je dit kunt zien: vrije radicalen veroorzaken een soort kettingreactie in je lichaam. Ze beschadigen omliggende moleculen en die beschadigen hun omgeving ook weer. Zo kan er cel- en DNA-schade ontstaan. Dit proces moet gestopt worden om zodoende weer in balans te komen. Lukt dit niet? Dan ontstaat er overmatige vrije radicaal activiteit en dit heeft oxidatie tot gevolg. 

Wat is oxidatie? 

Je kunt oxidatie letterlijk zien als een soort roesten. Naarmate je ouder wordt roest je lichaam logischerwijs, dit is normaal. Je krijgt bijvoorbeeld langzaamaan rimpels. Door bepaalde leefstijlfactoren stapelen vrije radicalen zich op en wordt dit roestproces versneld. Kijk maar naar de huid van rokers, deze veroudert sneller.

Bij een teveel aan vrije radicalen ontstaat ‘oxidatieve stress’: Het lichaam kan niet meer snel genoeg worden gerepareerd waardoor versnelde veroudering en risico op chronische aandoeningen ontstaat. Aanhoudende oxidatieve stress heeft bijvoorbeeld een hoger risico op hart- en vaatziekten, Alzheimer, kanker en diabetes type 2 tot gevolg.

Hoe ga je vrije radicalen en oxidatieve stress tegen?

Vrije radicalen productie kun je tweeledig tegengaan:

  1. Enerzijds wil je de productie van vrije radicalen zo veel mogelijk tegengaan door bepaalde leefstijl keuzes. 
  2. Anderzijds wil je de vrije radicalen activiteit die er ontstaat zo goed mogelijk het hoofd kunnen bieden. Dat doe je onder andere door de juiste voedingskeuzes te maken.

 

Leefstijl

Om een overproductie aan vrije radicalen te voorkomen zijn leefstijlaanpassingen helpend, zoals voldoende (buiten) bewegen, ontspannen, een positieve mindset, kiezen voor biologische voeding en natuurlijke verzorgingsproducten, zorgen voor een goede nachtrust, en niet teveel (UV) straling, roken en alcohol. 

 

Voeding

Door ongezonde geraffineerde voeding te beperken voorkom je overmatige vrije radicalen productie. De juiste voedingskeuzes kunnen je daarnaast helpen om je lichaam te beschermen tegen al bestaande vrije radicalen (en zodoende langer mooi, klachtenvrij en gezond te blijven). Hier komen onder andere de antioxidanten om de hoek kijken. Ze gaan de vorming van vrije radicalen tegen of maken ze onschadelijk waardoor oxidatie gestopt wordt. Een voorbeeld van zo’n reactie is een doorgesneden appel. Als je niks doet wordt de appel bruin. Als je er citroensap bij doet (bron van antioxidanten) dan behoudt de appel zijn kleur: het gaat oxidatie tegen. 

Antioxidanten stoppen de schadelijke kettingreactie van vrije radicalen. Ze vertragen daarmee het oxidatieproces en gaan zo het risico op versnelde veroudering en chronische aandoeningen tegen. Een antioxidantrijk voedingspatroon helpt je zodoende om langer en gezonder te leven. 

Waar zitten antioxidanten in?

Antioxidanten vind je in voeding in de vorm van vitamines, mineralen en plantaardige stoffen. Voorbeelden van antioxidanten zijn vitamine A, C en E, selenium, zink, lycopeen en bètacaroteen. Grote bronnen aan antioxidanten zijn groenten en fruit, kruiden en specerijen. Veel variëren zorgt voor een grote aanlevering van deze anti aging- en gezondmaakstofjes. Sommige voedingsmiddelen steken met kop en schouders er bovenuit, wat antioxidant waarde betreft. Hier is ORAC een mooi meetmiddel voor. Die geeft de totale waarde van de antioxidant capaciteit weer. Want in een voedingsmiddel vind je vaak meerdere antioxidanten. 

Wat is de rijkste bron van antioxidanten?

Kruiden en specerijen bevatten de meeste antioxidanten en zijn hiermee een eenvoudige manier om je maaltijd snel gezonder te maken. Daarna zijn peulvruchten, groenten, fruit, noten, zaden en volkoren granen de grootste bronnen. Onderstaand hebben we een lijstje antioxidant-koplopers voor je opgesteld!

  • Kruiden
    Oregano, rozemarijn, tijm, munt, peterselie, basilicum
  • Specerijen
    Kaneel, kruidnagel, kurkuma, nootmuskaat, gember, komijn
  • Fruit
    Blauwe bessen, frambozen, bosbessen, kersen, aardbeien, bramen, granaatappels, pruimen
  • Groenten
    Artisjok, broccoli, rode kool, zoete aardappel, eikenbladsla, kiemgroenten, ui, pompoen, bieten, avocado
  • Noten en zaden
    Pecannoten, walnoten, hazelnoten, pistachenoten, chiazaad
  • Andere voedingsmiddelen
    Rauwe cacao, groene thee, bonen en andere peulvruchten, quinoa

Wat wil ik onthouden?

ORAC-waarde is een meetmiddel voor antioxidant waarde: het geeft de totale antioxidant capaciteit van een bepaald voedingsmiddel weer. Antioxidanten zijn moleculen die een beschermende werking op je lichaam hebben. Daarmee zijn ze erg belangrijk voor je gezondheid. Ze beschermen je tegen chronische ziektes en gaan vroegtijdige veroudering tegen. Zo helpen ze je om langer klachtenvrij en gezond te blijven. Kruiden en specerijen bevatten de meeste antioxidanten en zijn hiermee een eenvoudige manier om je maaltijd snel gezonder te maken. Daarna zijn peulvruchten, groenten, fruit, noten, zaden en volkoren granen de grootste bronnen.

 

Ik wil een gewone detox doen

 

 


LEESTIJD


3 min